ارزیابی دگرآسیبی سورگوم جارویی (Sorghum vulgare var. technicum) بر جوانه زنی و رشد گیاهچه جو (Hordeum vulgare‌)

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد دانشگاه آزاد اسلامی، واحد میانه، گروه کارشناسی ارشد زراعت، میانه، ایران.

2 عضو هیأت علمی گروه گیاه پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد میانه، میانه، ایران.

چکیده

     سورگوم جارویی به صورت گسترده­ در منطقه میانه برای تولید جاروی سنتی کشت شده و تناوب آن با جو یکی از تناوب­های رایج این منطقه می­باشد. این تحقیق به منظور تعیین قابلیت دگرآسیبی سورگوم جارویی بر جوانه­زنی و رشد اولیه جو انجام گرفت. اثر عصاره­ آبی 5/2، 5، 5/7 و 10% ریشه و اندام­هوایی سورگوم جارویی نمونه­برداری شده بعد از کاشت در چهار مرحله به فواصل یک ماهه و نیز اثر ترشحات ریشه گیاهچه­های سورگوم جارویی به روش اتاقک هم­تراز آگار بر گیاهچه­های جو، هم‎چنین اثر عصاره آبی 5 و 10% بقایای دست نخورده و سوخته بلافاصله و یک ماه بعد از برداشت بر جوانه­زنی و رشد اولیه جو در آزمایشگاه بررسی شد. هم‎چنین، اثر عصاره 5/2، 5، 5/7 و10% اندام­هوایی سورگوم جارویی سه ماهه بر رشد گیاهچه جو در گلخانه مطالعه شد. عصاره ریشه سورگوم جارویی نسبت به عصاره اندام هوایی بر جوانه­زنی جو کمتر بازدارنده بود و عصاره اندام هوایی سه ماهه بیشترین اثر بازدارنده بر جوانه­زنی و رشد اولیه جو را داشت. هم‎چنین ترشحات ریشه سورگوم جارویی بر رشد ساقه­چه بیشتر از ریشه­چه جو تأثیرگذار بود. به علاوه، سوزاندن بقایای گیاهی سورگوم جارویی در تخفیف خاصیت دگرآسیبی آن تا 77% مؤثر بود. اثر عصاره­دهی سورگوم جارویی در گلخانه از تأثیر مستقیم آن در آزمایشگاه بر ویژگی­های گیاهچه جو کمتر بود. نظر به خاصیت قابل توجه دگرآسیب سورگوم جارویی بر جو، بایستی در قرار دادن تناوب جو با سورگوم جارویی ملاحظات کافی در مدیریت بقایای محصول سورگوم جارویی به عمل آید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Broomcorn allelopathic effect on germination and early growth stages of barley

نویسندگان [English]

  • Somayeh Hashemizadeh 1
  • Soleiman Jamshidi 2
  • shahram shahrokhi 2
1 M.sc. in agronomy, miyaneh branch, islamic azad university, miyaneh, hran.
2 faculty members of plant protection department, miyaneh branch, islamic azad university, miyaneh, iran.
چکیده [English]

Broomcorn is extensively cropped in Miyaneh region for traditional broom production and occasionally included in rotation with barley by local farmers. The research objective was clarifying of broomcorn allelopathic potential on barley germination and initial growth. Allelopathic properties of 2.5, 5, 7.5, and 10% of broomcorn roots and shoots aqueous extracts sampled 1, 2, 3, and 4 months after planting, also root exudates using equal compartment agar method and 5 and 10% of intact and burnt crop residues aqueous extract on barley germination and initial growth were evaluated. Also, 2.5, 5, 7.5, and 10% of 3-month broomcorn foliar extracts on barley seedlings growth was evaluated in greenhouse condition. Broomcorn root extracts was less allelopathic on barley seed germination, also 3-month foliar was the most allelopathic studied plant organs on seed germination and growth of barley. Also, broomcorn root exudates were more toxic on barley plumule than radicle. Residue burning decreased allelopathic effect of broomcorn residue up to 77%. Irrigating with broomcorn extracts had less allelopathic effects than direct bioassay on barley seedlings in laboratory. Considering remarkable allelopathic potential of broomcorn on barley, its residue management should be concerned in broomcorn-barley rotations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Allelopathy
  • Sorghum vulgare var. technichum
  • Allelochemicals
  • crop rotation
Abbasdokht H, Chaichi MR (2004) Allelopathic potential of pea cultivars residue on germination and growth of sorghum, soybean and sunflower. Iranian Agricultural Science Journal 34: 617-624. [In Persian with English Abstract].

Anaya AL (1999) Allelopathy as a tool in management of biotic resources in agroecosystems, Critical Review in Plant Sciences 18(6): 697-739.

Ben-Hammauda M, Kremer RG, Minor HC (1995) Phytotoxicity of extracts from sorghum plant components on wheat seedling. Crop Science 35(6): 1652-1656.

Ben-Hammouda M, Kremer RG, Minor HC, Sarwar M (1995) A chemical basis for differential allelopathic potential of sorghum on wheat on wheat. Journal of Chemical Ecology, 21(6): 775-786.

Farrukh H, Mohammad AG (1981) Allelopathic Effect of Sorghum vulgare Pers. Oecologia (Berl) 51: 284-288.

Hashemizadeh S, Jamshidi S, Shahrokhi Sh (2010a). Allelopathic potential and autoalleopathy of broomcorn residues and its allelopathic effects on wheat, barley and tomato. The 5th National Conference of New Ideas in Agriculture. Islamic Azad University, Khurasgan Branch. 34-37. [in Persian with English Abstract]

Hashemizadeh S, Jamshidi S, Shahrokhi Sh (2010b). Allelopathic potential dynamic of root and shoots of broomcorn on wheat. The 2nd International Conference of Agriculture and Sustainable Development, On-going Opportunities and Threats. Ideas in Agriculture. Islamic Azad University, Shiraz Branch. 112-116. [in Persian with English Abstract]

Hanwen W, Pratley J, Lemerele, D (2007) Autotoxicity of wheat (Triticum aestivum L.) as determined by laboratory bioassays. Plant and Soil, 296: 85-93.

Jamshidi S (2003) Identification and distribution of smuts on broomcorn in Miyaneh and Zanjan regions. Final Report of Research Project. Islamic Azad University, Miyaneh Branch, 164 pp. [In Persian with English Abstract].

Lappalaeinen JH, Yeli-Mtilla T (1999) Genetic diversity in Finland of the birch endophyte Gnomonia setacea as determined by RAPD-PCR markers. Mycological Research 103: 328–332.

Latifi P, Jamshidi S (2010) Broomcorn (Sorghum bicolor var. technicum) allelopathic effect on fat hen, redroot pigweed and wheat. 16th Asian Agricultural Symposium, Bangkok, Thailand. pp: 355-358.

Mardan R (2009) Allelopathic interaction between broomcorn and some weeds common in broomcorn fileds. M.Sc. Thesis, Islamic Azad University, Takestan Branch, 158 pp. [In Persian with English Abstract].

Mighani F (2004) Allelopathy, from the concept to application. Parto Vaghe Publication: Tehran. 256 pp. [In Persian with English Abstract].

Randhawa MA, Cheema ZA, Muhammad AA (2002) Allelopathic effect of sorghum water extract on germination and seedling growth of Trianthema portulacastrum. Journal of Agricultural Biology, 4 (3): 383-384.

Rice EL (1995) Biological control of weeds and plant diseases. University of Oklahoma Press: Norman and London. 278 pp.

Valizadeh V, Barghi S, Barzegar P, Rashi K  (2010) Broomcorn allelopathy on corn, lentil and chickpea. 16th Asian Agricultural Symposium, Bangkok, Thailand, 409-412.

Wu H, Pratley J, Lemerle D, Haig T (2000) Evaluation of seedling allelopathy in 453 wheat (Triticum aestivum) accessions by Equal-Compartment-Agar-Method. Australian Journal of Agriculture Research 51: 937–944.

York RA, Heald RC (2007) Effect of burn residue proximity on growth of 5 planted mixed-conifer species after 6 years. USDA Forest Service Gen. Technological Report. PSW-GTR-203. 304 pp.

Zahid AC, Abdul Kh, Saleem A (2001) Use of Sorgaab (sorghum water extract) as a natural weed inhibitor in spring mungbea. Journal of Agricultural Biology 3 (4): 515- 518.