اثر سلنیوم و برخی مواد آلی بر صفات مرفوفیزیولوژیکی و متابولیت‌های ثانویه شوید

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، ایران

2 دانش آموخته دکتری،گروه علوم باغبانی، دانشکده علوم کشاورزی و صنایع غذایی ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

3 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکدة علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

4 استادیار پژوهش موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

10.22034/aej.2021.682649

چکیده

سلنیوم عنصری است که  به عنوان یک ماده اصلی برای سلامتی انسان و حیوان شناخته شده و می­تواند نقش مهمی در مکانیسم آنتی اکسیدانی در گیاهان ایفا کند. متأسفانه بیشتر گیاهان از نظر میزان سلنیوم فقیر هستند و همین مسئله ضرورت غنی­سازی محصولات کشاورزی با سلنیوم را به خوبی مشخص می­کند.. به منظور بررسی تأثیر سلنیوم همراه با اسید فولویک و اسید هیومیک بر غنی سازی گیاه شوید، آزمایشی به­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه سطح اسیدفولویک و اسید هیومیک (0، 50 و 150 میلی مول بر لیتر) و کاربرد سلنیوم در 5 سطح (0 ، 6 ، 8 ، 12 و 16 میلی گرم بر لیتر) با سه تکرار انجام شد. نتایج این آزمایش نشان داد که اسید فولویک به همراه سلنیوم در تیمار 50 میلی­گرم بر لیتر اسید فولویک به همراه 12 میلی­گرم در لیتر سلنات سدیم، باعث افزایش و بهبود برخی صفات مورفوفیزولوژیک مانند وزن خشک اندام هوایی و ریشه، ارتفاع گیاه، کلروفیل، اسانس، میزان سلنیوم و آنزیم­های آنتی اکسیدان شد. همچنین این تیمار باعث بهبود و افزایش ترکیبات اسانس مانند آلفا- پنین (129/3 %)، بتا- میرسن (231/2%) ، آلفا- فلاندرن (14/46 %) و کاروون (83/74 %) شدند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of selenium and some organic materials on morphophysiological traits and secondary metabolites of dill (Anethum graveolens L.)

نویسندگان [English]

  • Vahid Abdossi 1
  • Parviz Samavati pour 2
  • Reza Salehi 3
  • Saeid Samavat 4
1 Department of Horticultural Sciences, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Department of Horticulture Science, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
3 Department of Horticultural Sciences, Campus of Agriculture and Natural Resources, University of Tehran, 31587-77871, Karaj, Iran
4 Soil fertility and plant nutrition Department, Soil and Water Research Institute (SWRI), Agricultural Research, Education and Extension Organization, Karaj, Iran
چکیده [English]

Selenium, known as a key ingredient for human and animal health, can play an important role in the antioxidant mechanism in plants. Unfortunately, many plants fail to have enough selenium, which  has led to selenium enrichment. The aim of this study was to investigate the effect of selenium combined with fulvic acid and humic acid on nutritional value of dill. To this end, an experiment based on a completely randomized factorial design with three levels of fulvic acid and humic acid (0, 50 and 150 mmol/L) and selenium application at 5 levels (0, 6, 8, 12 and 16 mg/L) with three replications was conducted in a greenhouse. The results of this experiment showed that the effect of 50 mmol/L fulvic acids + 12 mg/L sodium selanate, was significant on morpho-physiological traits such as shoot and root dry weight, plant height, chlorophyll, essence,  amount of selenium,and antioxidant enzymes. The results indicate that selenium along with the acids increased and improved essential oilconstituents such as alpha-pinene (3.129%), beta-myrcene (2,231%), alpha-phellandene (46.14%) and carvone (74.83%).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Anethum graveolens
  • Essential oils
  • Fulvic acid
  • Humic acid
  • selenate sodium